ประเทศฟิลิปปินส์ซึ่งมีเกาะนับพันและอาชีพหลักคือการประมง ได้พัฒนาวิธีใช้ประโยชน์จากเศษปลาที่เหลือจากตลาดและครัวเรือน โดยนำมาหมักเป็นปุ๋ยอินทรีย์สำหรับใช้ในสวนผักและพืชผล เป็นอีกหนึ่งตัวอย่างที่ดีของการรีไซเคิลทรัพยากรในท้องถิ่นอย่างยั่งยืน
ประโยชน์ของเศษปลาหมัก
- มีไนโตรเจนสูง ช่วยให้พืชเขียวเข้มและเจริญเติบโตเร็ว
- อุดมไปด้วยฟอสฟอรัสและโพแทสเซียม ซึ่งช่วยการออกดอกและผล
- มีกรดอะมิโนและเอนไซม์ธรรมชาติจากการย่อยสลาย
- ช่วยฟื้นฟูสภาพดินที่เสื่อมโทรม
ส่วนผสมที่ใช้
- เศษปลาสด เช่น หัวปลา กระดูก และเครื่องใน
- กากน้ำตาลหรือน้ำตาลทรายแดง
- จุลินทรีย์ EM (หรือน้ำหมักผลไม้)
- น้ำสะอาด
- ภาชนะมีฝาปิด
ขั้นตอนการหมัก
- สับเศษปลาให้เล็กลง เพื่อให้ย่อยง่ายขึ้น
- ผสมกับกากน้ำตาลในอัตราส่วน 3:1 (ปลา:กากน้ำตาล)
- เติมน้ำ EM และน้ำสะอาดพอท่วมวัตถุดิบ
- คนให้เข้ากันแล้วปิดฝาเก็บไว้ในที่ร่ม
- หมักไว้อย่างน้อย 14 วัน โดยเปิดฝาคนทุก 2-3 วัน
- กรองเอาน้ำหมักไว้ใช้ โดยผสมน้ำก่อนรดในอัตรา 1:20
เทคนิคจากเกษตรกรฟิลิปปินส์
บางพื้นที่นิยมเติมเปลือกสับปะรดหรือมะละกอลงไปด้วย เพื่อช่วยในการเร่งย่อยสลายและลดกลิ่นคาวจากปลา ทำให้สามารถใช้ในพื้นที่ใกล้บ้านหรือสวนครัวได้โดยไม่รบกวนเพื่อนบ้าน
ข้อควรระวัง
- ควรใช้กับพืชผักอายุยาว เช่น พริก มะเขือเทศ หรือผลไม้
- ควรหมักให้สมบูรณ์ก่อนนำไปใช้เพื่อลดกลิ่นและย่อยสลายโปรตีน
สูตรปุ๋ยอินทรีย์จากเศษปลานี้เป็นอีกหนึ่งทางเลือกที่ยั่งยืน สำหรับคนรักการปลูกผักที่ต้องการเพิ่มแร่ธาตุจากทะเลลงสู่ดิน โดยไม่ต้องพึ่งพาปุ๋ยเคมี
